Skip to content

BORNEO ADASI

Borneo Adası’ndaki Vahşi Yaşam

Bu gezim dünyanın bilinen en eski yağmur ormanlarına ev sahipliği yapan Borneo Adası ‘na. Güneydoğu Asya’da bulunan Borneo adası ,  Endonezya’nın Sumatru adası ile birlikte  bölgenin son bozulmamış yağmur ormanlarına  ev sahipliği yapmaktadır. Borneo adası yüzölçümü bakımından dünyanın üçüncü büyük adasıdır. Ada tropikal iklimi ve ekolojik çeşitliliği ile binlerce eşsiz türe yaşam alanı sağlamaktadır. Borneo adasında bulunan devasa nehirler yağmur ormanlarının derinliklerine ulaşım imkanı sunmakta ve aynı zamanda bölgenin tatlı su ihtiyacını karşılamaktadır.  Nesli tükenmekte olan orangutanlar ve pigme filler bu bölgede yaşamaktadır.

Borneo Adası‘nda bulunan bu eşsiz yağmur ormanları 1960’ lar dan sonra ahşap endüstrisinin gelişimi ile birlikte hızla yok edilmeye başlanmış. 1990 sonrası ise palm yağı endüstrisinin gelişimi ile birlikte ormanlar yakılıp tarım arazisine çevrilmeye başlanmıştır. Neyse ki son yıllarda bölgede turizmin gelişmesiyle birlikte yok olmaya yüz tutmuş yağmur ormanları koruma altına alınmıştır.

Borneo adasında üç ülkenin toprakları bulunmaktadır. Malezya, Endonezya ve Brunei Sultanlığı.  Benim gezim Borneo adasının Malezya bölümüne olacak. Bu geziyi, detaylarını yazımın en altında belirttiğim tur ile yaptım.

img_3998-1

Borneo Adası Kota Kinabalu’dan Sandakan’a hareket

 

Borneo Adası 1.gün

Yolculuğum Malezya’nın  Sabah eyaletinin başkenti Kota Kinabalu’dan başlıyor. Kota Kinabalu’dan Sandakan’a yaklaşık 35 dakika süren kısa bir yolculuk ile Sandakan’a varıyorum. Sandakan Havalimanında tur rehberim beni karşılıyor ve buradan Sepilok Orangutan rehabilitasyon merkezine hareket ediyoruz. Yolculuğumuz yaklaşık yirmi dakika sürüyor.

Borneo Adası Sepilok Orangutan Rehabilitasyon Merkezi

Borneo Adasın’daki Sepilok Orangutan rehabilitasyon merkezinin kuruluş amacı  yetim kalan bebek  orangutanlar için yuva,  yaralı veya hamile orangutanlar için bir sığınma merkezi olmak. Burası ayrıca doğada yeterince beslenemeyen orangutanlar için bir barınak görevi görüyor. Merkezde çoğunluğu İngiliz kökenli olmak üzere birçok gönüllü çalışıyor.

Rehabilitasyon merkezini ziyaret etmeden önce yaklaşık 25 dakika süren bir tanıtım videosunu izliyor ve orangutanlar hakkında detaylı brifing alıyoruz.

Brifingde orangutanlar ile karşılaştığımızda göz teması kurmamamız gerektiği özelikle belirtiliyor. Orangutanlar bunu tehdit olarak algılayıp insanlara zarar verebiliyormuş.  Orangutanlar ne kadar sevimli görünseler de sonuçta vahşi hayvanlar ve insandan dört kat daha güçlüler.

img_4016-1

Borneo Adası Sepilok Orangutan Rehabilitasyon Merkezi.

Orangutan kelimesi  Orang  ve Utan kelimelerinin birleşmesi ile oluşmuştur. “Orang” (Adam) ve “Utan” (Orman) anlamına gelmektedir. Orangutan,  “Man of the Jungle” yani “ormanın adamı” anlamına gelmektedir. Orangutanlar ağaçta yaşayan en büyük memelilerden biridir. Orangutanların insan geninin % 96.4’üne sahiptir ve yetişkin erkeklerin ağırlığı 100 kg’a kadar çıkabilmektedir. Bu sevimli hayvanların kas gücü insanın kas gücünden dört kat daha fazladır. Uzun yıllar Borneo Adası yerli halkıyla uyum içinde yaşayan orangutanlar 1960’laradan sonra tropikal yağmur ormanlarının yok edilmeye başlanmasıyla nesli tükenmekle karşı karşıya kalmıştır. Orangutanlar geceyi geçirmek için kuşlar gibi ağaç dallarından  yuva yapmaktadırlar.

Orangutan rehabilitasyon merkezini öğleden önce ve öğleden sonra olmak üzere iki kez ziyaret planladık. Bunun sebebi , orangutanlar öğleden önce ve öğleden sonra beslenme platformunda besleniyor. Beslenme saatlerinde orangutanlar ormanın derinliklerinden bu platforma geliyorlar. Beslenme saatleri dışında buraya gelirseniz orangutan görme olasılığınız oldukça düşük. Biz öğleden önceki ziyaretimizde bir saat beklememize rağmen uzaktan sadece bir tane orangutan görebilmiştik. İlk ziyaretimizde Orangutan göremeyince açıkcası hayal kırıklığına uğramıştım. Neyseki öğleden sonraki ziyaretimizde sekizden fazla orangutan görüyoruz.  Yeterince orangutan görmek istiyorsanız biraz şanslı olmanız lazım veya burayı birkaç kez ziyaret emeniz lazım.

img_4059-1

Borneo Adası Platforma yavrusu ile beslenmeye gelen anne Orangutan.

Orangutanlar çok sevimli hayvanlar. Bu orangutan kabarık saçları ve size bakan yaramaz gözlerle afacan bir çocuğu andırıyor.

img_4103-2

Borneo Adası Sepilok Orangutan

Öğleden önceki ziyaretimizde hiç orangutan görememiştim. Öğleden sonraki ziyaretimizde  şansımız dönüyor ve orangutan ile selfie yapıyorum.

img_4109-1

Borneo Adası Sepilok Orangutan

img_4101-2

Borneo Adası Sepilok Orangutan

img_4265-1

Borneo Adası Sepilok Orangutan

Turumuzun ikinci durağı Daum Valley yağmur ormanı gözlem merkezi.

Borneo Adası Danum Valley Rainforest Discovery Centre

Borneo adasında bulunan Danum Valley Rainforest Discovery Centre tipik bir yağmur ormanıdır. Malezya hükümeti turizmi desteklemek amacıyla ziyaretçilerin ormanı kolay gezebilmesi için yaklaşık 10 metre yükseklikte platform yol inşaa etmiş. Bazı noktalarda da gözlem kuleleri oluşturmuş. Burada kuş gözlemi yapabilir endemik türdeki bitki ve ağaçları inceleyebilirsiniz. Doğa severler için harika bir yer diyebilirim.

img_4159-1

Borneo Adası – Danum Walley

img_4161-1

Borneo Adası – Danum Walley

img_4168-1

Borneo Adası Danum Walley

Ormanın içinde bitkiler için ayrı bir bölüm oluşturulmuş, burada değişik türde bitkiler görmek mümkün. Benim ilgimi en çok böcek yiyen Nepenthes bitkileri çekiyor.

img_4187-1

Borneo Adası Danum Walley – Böcek yiyen bitki. ( Nepenthes)

Aşağıdaki ağacın cinsi “Belian wood”. Bu ağaç dünyanın en yavaş büyüyen ağaclarından birisiymiş. Yaşı 1000 in üzerinde. Borneo adasına özgü olan bu ağaç çok sert olduğu için İron Wood olarak da anılıyor.

img_4183-1

Borneo Adası Danum Walley – Belian Wood

Borneo Adası Konaklama : Sepilok Jungle Resort.

Borne Adası’ndaki birinci günümde konaklamamı Sepilok jungle Resort‘da yapıyorum. Burası  Sepilok Orangutan rehabilitasyon merkezine yürüme mesafesinde. Eğer kendi imkanlarınızla Sepilok Orangutan rehabilitasyon merkezi ve Danum Valley Rainforest Discovery Centre’ı gezmek ziyaret etmek isterseniz doğanın içindeki uygun fiyatlı bu oteli size tavsiye edebilirim. Otelde klimalı ve vantilatörlü oda seçenekleri mevcut . Hava aşırı nemli olduğu için kesinlikle klimalı oda tercih edin derim. Borneo Adası’nun aşırı nemli havasından bunalıp serinlemek isterseniz otelin havuzundan yararlanabilirsiniz.

img_4314

Borneo Adası Sepilok Konaklama

img_4312

Borneo Adası Sepilok Konaklama

Borneo Adası 2. gün

Borneo Adası Gomantong Cave turu

ikinci gün kahvaltımızı yaptıktan sonra sabah 09.15 de otelimizden ayrılıyoruz ve Sabah eyaletinin en büyük kireçtaşı mağarası olan Gomantong Mağarası’nı  ziyarete gidiyoruz. Yolumuza Borne Adası’nın yerel türlerinden olan bir kartal çıkıyor.  Sürüngenlerle beslenen bu kartalı bir süre izleyip yolumuza devam ediyoruz.

img_4325-1

Borneo Adası Gomantong – Kartal

Mağara yakınlarında turizm tesisinde durup kasklarımızı alıyoruz. Daha sonra ormnanın içinden on dakikalık bir yürüyüş ile mağaraya varıyoruz. Bu mağarada yaklaşık üçmilyon karasağan kuşu yaşıyormuş. İçeride oldukça ağır bir koku var. Mağara içerisinde 3-4 tane kulübe görüyoruz. İçinde 24 saat bekçi bulunuyormuş. Bu insanlar mağarada bulunan karasağan yuvaları çalınmasın diye nöbet tutuyor. Bu yuvalar oldukça değerliymiş. Yuvalar senenin belli dönemlerinde toplanıyor ve uzakdoğu pazarına yemeklerde kullanılmak üzere ihraç ediliyormuş.

img_4336

Borneo Adası Gomantong Mağarası

img_4409

Borneo Adası Gomantong Mağarası

6937400968_0f0b5401bb_o

Borneo Adası Karasağan Yuvaları (flickr)

img_0330

Borneo Adası Karasağan Yuvaları (flickr)

img_4392

Borneo Adası Gomantong Mağarası

img_4357-1

Borneo Adası Gomantong Mağarası

img_4351

Borneo Adası Gomantong Mağarası

Mağarada metrelerce yükseklikte karasağan  dışkısı birikiyor. Bu karasağan dışkısı tarımda kullanılmak üzere satılıyormuş.  Ama dediğim gibi asıl değerli olan karasağan yuvalarıymış.

Dönüş yolumuzda ormanın içinden yürürken vahşi bir orangutanın sesini duyuyor rehberimiz. Bir fotoğraf karesi yakalayabilmek için yarım saat bekliyoruz.

img_4452-1

Borneo Adası Gomantong Mağarası Orangutan

Orangutanı bir süre gözlemledikten sonra aracımıza atlayıp yolumuza devm ediyoruz. Yolda maymunlarla karılaşıyoruz. Sanırım maymunlar bizi görünce sinirleniyor. Rehberimiz araçtan inmemem konusunda beni uyarıyor. Bu cins maymunlar biraz saldırgan olabiliyormuş.

img_4476-1

Borneo Adası Kinabatangan yolu Maymun

Yaklaşık yarım saat sonra Kinabatangan nehrinin yakınlarında bulunan Bilit Village köyüne varıyoruz. Köyden benim kalacağım tesis olan  Bilit Adventure Lodge’a ulaşmak için teknemizin gelmesini bekliyoruz.

img_4481

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

Tekne ile tesise yaklaşık on dakikada varıyoruz. Tesis çalışanları beni güleryüzle karşılıyor. Hemen yemek ve içecek ikram ediliyor. Burada ilk defa kızarmış muz tadıyorum, tadı oldukça güzel. Bilit Adventure Lodge on odalı bir tesis. Tesis vahşi doğanın içinde bulunuyor. Bahçesindeki  ağaçlarda maymunlar, yerlerde devasa sürüngenler görmeniz mümkün.  Buraya genelde turlar geliyormuş ve geçen hafta tesis dolu olmasına rağmen benim geldiğim gün tesiste kimse yok.

img_4517

Borneo Adası Bilit Adventure Lodge Yemekler

img_4511-1

Borneo Adası Bilit Adventure Lodge

img_4508-1

Borneo Adası Bilit Adventure Lodge – Odam

Aşağıdaki hayvanlar tesisin bahçesinde fotoğraflandı.

img_4515-1

Borneo Adası Bilit Adventure Lodge Bahçe

img_4529-1

Borneo Adası Bilit Adventure Lodge Bahçe

Borneo Adası Kinabatangan Nehir turu

Akşam dört gibi Kinabatangan Nehir turuna başlıyoruz. Turun  bu saatte olmasının sebebi birçok vahşi hayvan geceyi geçirmek için nehir kenarına geliyor. Sizde bu sırada hayvanları gözlemleme imkanı buluyorsunuz. Yağmur ormanı çok büyük bir alanı kapladığı için gün içinde ormanda dolaşarak bu hayvanları görme olasılığınız çok azmış. Tesiste kimsenin olmaması avantaj oldu benim için. Tekne turu özel tur gibi oldu Normalde tesiste kaç kişi varsa o kadar kişi ile tekne turuna çıkılıyormuş.

Nehir boyunca onlarca kuş çeşidi ve onlarca maymun görüyoruz. Benim en çok ilgimi çeken Hornbill kuşları. Bölgede 8 çeşit Hornbill cinsi mevcutmuş. Biz dört tür görme şansına sahip oluyoruz. Birde bölgeye özgü  uzun burunlu  maymunlar  (ben laz maymun diyorum) ilgimi çekiyor.

img_4777-1

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4572-1

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4704-2

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4782-2

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4762-1

Borneo Adası Kimabatangan  Hornbill

6292977321_b8840f38cd_o-1

Borneo Adası Hornbill (flickr)

img_4743-1

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_5191

Borneo Adası Kinabatangan Nehri  – Kartal

img_4891

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4576

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4884

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4835

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_4888-1

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

Aşağıdaki fotoğrafta görüleceği üzere maymunlar geceyi geçirmek için nehir kenarındaki ağaçlara geceyi geçirmek için geliyorlar. Fotoğrafa yakından bakarsanız ortadaki ağacın üzerinde yaklaşık 25 tane laz maymun mevcut.

img_4973

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

img_0332

Borneo Adası Kinabatangan Nehri  – Maymun (flickr)

Rehberimiz şanslı bir gün olduğunu söylüyor. İkibuçuk saatlik kinabatangan nehri gezisi boyunca ikiyüzün üzerinde maymun ve yüzlerce kuş gördük.

Hava kararmaya başlıyor ve dönüşe geçiyoruz. Tesiste güzel bir akşam yemeğinden sonra yaklaşık bir saat dinlenmek için odama çekiliyorum. Saat dokuzdaki gece yürüyüşünden önce biraz enerji topluyorum.

img_4994

Borneo Adası Kinabatangan Nehri Günbatımı

Borneo Adası yağmur ormanı gece yürüyüşü

Akşam saat dokuzda yağmur ormanındaki gece yürüyüşü için hazırlıklarımızı tamamlıyoruz. Eksiğimiz olan çizme ve feneri cüzzi bir ücretle tesisten kiralıyoruz. Konakladığımız yer yağmur ormanının içinde olduğu için uzağa gitmemize gerek kalmıyor. Yağmur ormanına hemen tesisin arka bahçesinden giriş yapıyoruz. Karanlıkta vahsi ormanda gezmek ilk başta ürkütücü olsada sonradan alışıyorsunuz. Rehberim gece gündüzden daha iyi görüyor sanki. Bana hayvanları fener ile teker teker gösteriyor. Bir süre sonra bende karanlığa alışıyorum ve aşağıdaki sarı renkli kuşu fenerimle görüntülüyorum. Gece kuşlar derin uykuda olduğundan kuşlara bir el mesafesi kadar yaklaşabiliyorsunuz. Gördüğümüz kuşları çok fazla rahatsız etmeden yolumuza devam ediyoruz. Bir saat süren gece yürüyüşümüzde toplam sekiz kuş , bir yabani kedi  birde ne olduğunu anlayamadığım ceylana benzer küçük bir hayvan görüyoruz. Gün boyunca oldukça yorulmuşum sanırım, gece yürüyüşünden sonra odama çekilip  sabaha kadar derin bir uykuya dalıyorum.

img_5086-1

Borneo Adası Yağmur Ormanı gece yürüyüşü

img_5104-1

Borneo Adası Yağmur Ormanı gece yürüyüşü

img_5070-1

Borneo Adası Yağmur Ormanı gece yürüyüşü

Borneo Adası 3. gün

Borneo Adası Kinabatangan Nehri

Sabah saat altıda Kinabatangan nehir turu için hazırlanıyoruz. Dün gece tesise üç ziyaretçi  daha gelmiş. Onlarla birlikte yola çıkıyoruz . Bu sefer amacımız nehirde yaşayan tatlı su timsahlarını gözlemlemek. Nehir boyunca bir saatten fazla timsah  aramamıza rağmen maalesef hiç timsah göremiyoruz. Sadece birkaç tane maymun ve birkaç çeşit kuş görüyoruz . Hiç timsah göremesekte Kinabatangan nehrinin manzarası çok büyük keyif veriyor insana.

img_5114-1

Borneo Adası Kimabatangan Nehri

img_5176

Borneo Adası Kimabatangan Nehri

img_5203-1

Borneo Adası Kimabatangan Nehri

Güneş yüzünü iyice göstermeye başlayınca nehirde hayvanlarla karşılaşma şansımız azalıyor ve tesise geri dönüyoruz.

img_4935

Borneo Adası Kimabatangan Nehri

Kahvaltımızın ardından Sandakan havalimanına doğru yola çıkıyoruz. Yaklaşık iki saatlik bir yolculuğun ardından Sandakan havalimanına varıyoruz.  Burada rehberime ve soförümüze teşekkür ederek ayrılıyorum ve havalimanında uçağımı beklemeye başlıyorum.

Borneo Adası Sandakan gezisi  ipuçları

  • Yağmurluk alın. Bu bölge yılın büyük bir kısmı yağmurlu olduğu  için yanınızda yağmurluk bulundurmayı unutmayın.
  • Klimalı oda tercih edin. Bu bölge aşırı nemli olduğundan konaklamalarınızda klimalı odaları tercih etmenizi tavsiye ediyorum.
  • Tur gruplarına katılın. Tura yalnız katılmanın maliyeti oldukça yüksek. Tura grup ile  katılırsanız %50 oranında tasarruf edebilirsiniz. Tur satın alırken  bu opsiyonu sormayı unutmayın.
  • Günlük ihtiyaçlarınızı bölgeye ulaşmadan önce temin edin. Bölgede alışveriş imkanları kısıtlı olduğu için günlük ihtiyaçlarınızı bölgeye ulaşmadan önce temin edin.
  • Doktor kontrolünden sonra tura katılın. Bölgenin havası oldukça nemli ve sıcak olduğu için ileri yaştakilerin ve kalp hastalarının doktor kontrolünden sonra tura katılmasını öneriyorum.

Borneo Adası Sandakan’a Ne zaman gidilir?

Sandakan tropik bir yağmur ormanı iklimine sahiptir. İklim nispeten sıcaktır ve sıcaklık gölgede ortalama 32 derecedir. Gece ise 27 ° C’ye düşer. Bölgede yıl boyunca yağışlar görülür. Ekim ayından Şubat ayına kadar olan dönem en  yağışlı dönemdir. Nisan ayı ise nispeten kuraktır. Ben Kinabatangan’a nisan ayının sonunda gittim, gezim boyunca  sadece 1-2 saat yağmur yağdı. Aslında yanınızda yağmurluğunuz olduğu sürece her mevsim gidebileceğiniz bir yer diyebilirim.

Borneo Adası Sandakan  nerededir?

 

Borneo Adası Sandakan nasıl gidilir?

Sandakan’a Kuala Lumpur ve Kota Kinabalu‘dan gidebilmek mümkün. Kualalumpur’dan gidebilmek için sabah saat 06:00 uçağına yetişmeniz gerekiyor. Ben bir gün öncesinden Kota Kinabalu ya gidip oradan Sandakana geçmeyi tercih ettim. Kota Kinabalu-Sandakan gidiş dönüş uçak biletini airasia dan 110 TL ye aldım. Kota Kinabalu – Sandakan yolculuk süresi 35 dakika.

Tur içeriği : 

img_0320

Tur detaylaı için resme tıklayınız

Benim Borneo Adası’ndaki bu bölge ile ilgili yorumum şu şekilde. Hani ölmeden önce görülmesi gereken yerler vardır ya, bence Borneo adasındaki Kinabatangan nehri vahşi yaşam alanı onlardan biri.  Yıllardır National Geographic kanalından evlerimizde televizyondan izlediğimiz görüntüleri burada  yaşama imkanı sunuyor size. Transfer, tür ücreti derken  gezinin maliyetli biraz fazla oldu ancak son kuruşuna kadar hak eden bir gezi olduğunu söyleyebilirim. En azından benim için öyle. İmkanınız ve vaktiniz olursa dünyada az kalan Borneo Adası‘ndaki bu yağmur ormanlarını ve vahşi yaşam alanlarını yok olmadan gidip görün derim.

5 replies »

  1. Merhaba, yazınız çok güzel. Borneo adasına gitmeyi düşünüyorum. tur satın almadan benzer nir geziyi yapabilmek mümkünmü?

    • Merhaba Mustafa, sadece bu yazımda belirttiğim ilk gün aktivitlerini yapablirsiniz. Onun dışındaki aktiviteleri tursuz yapmanız çok zor.Borneo adasına gitmişken kinabatangan nehrine gidin ama. İnanılmaz büyüleyici bir yer. Kesinlikle pişmen olmazsınız.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s